Hazine arazisi satışını yanlış bulan TEMA Kurul Başkanı Kurtoğlu sert mesaj verdi: 2B arazileri çarçur ediliyor. Toprak planı şart....
TEMA Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Çelik Kurtoğlu, 1 yıldır görevinin başında. Kurtoğlu TEMA hakkında sorduğumuz sorulara çarpıcı cevaplar verdi.
* Hükümetin önerdiği 20-100 milyar dolar gelir öngörülen 2B Yasası, Sezer'den veto yemişti. Zaten TEMA bu yasaya karşıydı. Çekinceleriniz nelerdi? Bu olayı, hükümetler gelir yaratmak için kullanır. Başka bir örnek de Erbakan zamanında Elektrik Dağıtım Şebekeleri durumu vardı. 10 yıldır lafı edilir. Hâlâ vardır. Realist değil. 2B 2 ayaklı bir olaydır. Sultanbeyli'nde binlerce insan yaşıyor. Açıkça tecavüz bu. Devlet de "İnsanları çıkartamadığımız için hediye etmeyelim, satalım" diyor. Diğer taraftan siyasi ayak var. Toprakları devrediyorsunuz, tapuları veriyorsunuz. Para verip tapularını alacaklar. Güya Hazine'ye para girecek.
* Buradaki yanlışlıklar nelerdir? 2 yanlış var. Biri hakkı olamayan devlet malına düpedüz tecavüz. Bu, 70 milyon insanın malıdır. Bize ait şeyler devletin yanlış tasarrufları sonucu çarçur ediliyor. İstanbul'a yoğun göç var. Yer gösterin. Ekip biçeceği, dükkan açacağı, ev, oturacağı yer gösterin. Devlet kadastro yapmıyor. Cumhuriyet'in 100. yılına yaklaşırken kadastrosu tamamlanmamış bir ülkeyiz. Bize ait topraklar ama çizilmemiş.
* Kimin kabahati? Devletin kabahati. Tarif etmeliydi, ülke sınırları çizilmeliydi, tarif edilmeliydi. Tapusu, kadastrosu yok ortada. Oldu sana 2B sonra. Oraya yerleşmiş kişi de "Elimden alamazsın" diyor. Bunları mazur göstermek mümkün değil. Orman içinde, 2B tarifli yerlerde, malını edinmiş bekliyor. Mecburiyetten devlet bu yasayı çıkartır. Seçmene selam diye, Hazine'ye katkı diye bir şekilde çıkartır.
* TEMA'nın önerisi nedir? TEMA, arazi kullanım planından bahsediyor. Türkiye'de yıllardır yapılmayan bir şey bu. TEMA tek başına yapamaz. Gerek parasal, organizasyonel gerekse uygulamada devlet yapabilir. Herkese hitap eden bir planlama. O zaman yanlış iş yapmazsın. Türk toprağının topografik, ulaşım ve birçok kritere göre tanımlanması. Toprağın nelere kullanılabileceğine karar verilmeli.
* Bir örnek verir misiniz? Yatırım mı, tarım mı, katı atık değerlendirme tesisi mi? ABD'de ve birçok ülkede uygulanır. Toprağa yatırım yapacaksan, kurum gösterir. Azerbaycan'da bile böyle web sitesi var. Bizde 4 işadamı lisanslarını alıyor, katı atık değerlendirme fabrikası kuracak, uzun yıllar Gebze'de arazi aranıyor. Arazi bulunamıyor. Nihat Gökyiğit'ten yardım isteniyor, yine sonuç olumsuz. Bu kadar sanayide böyle bir tesis gerekli, yer göstermek lazım.
* Planlamada ne aşamadasınız? Pilot bölge çalışmalarıyla başladık. İktidar gücü gerekir. Devlet yapmalı. Biz sadece "Bunun doğrusu böyle yapılır" deriz. Marmara Ergene'de bir arazide başlatıldı. Türkiye'deki arazi stoğu ortaya çıkmalı. Planlamasını yaparsan, patlamaz.
* TEMA birçok hassas konuya karşı çıkıyor. İyi bir imaj var değil mi? TEMA herkesin gözünde ciddi bir STK. İnsanların gözü ışıldıyor. Halkta TEMA'ya duyarlılık var. Bu da ciddi bir sorumluluk getiriyor. Toprağı Koruma ve Kullanma Yasası'nı çıkartan, TEMA. TEMA milletvekili değil ama o yasayı yazdı.
* İstanbul için durum nedir? Planlama yok, denge bozuluyor. Tablo çok vahim ama araç ve insan sayısına bakınca vahim değil. Paris'e göre rakamsal olarak, kişibaşına düşen araç az. Bizler araç kullanmayı bilmiyoruz. Bilimsel örgütlenme yok. Garaj yerleri yok. Arabaları sokacak yer kalmıyor. Sorun araba çok olduğu için değil, şehir planı olmadığı için.
* Öneriniz nedir? Kadir Topbaş'a 2 önerim oldu. Biri; Beşiktaş'tan Çırağan'a kadar giden yol 2 sıradan tek sıraya düşüyor. Sonra Çırağan'da tekrar 2 sıra oluyor. Ama Ortaköy'den 2 sıra çıkamazsın, yine tek sıra oluyor. Hepsi tek sıra olsun. Tek sıra olursa 6 dakika, yoksa 20 dakika. Ortaköy darboğazını aşamıyoruz. Lafım bitmeden zaten kendisi "Tek sıra olmalı" dedi ama olmadı, olmuyor. 8 aydır söylüyorum. Bilemiyorum. İkincisi; İstanbul tepelerden oluşuyor, şanslı bir şehir. Metroyu açmışken altına otopark yapsaydınız. Tünel yapılırken yer altında 2. bir şehir yapın. Asansörle çıkalım. Yeşilliği böyle yaratırsın. Yoksa her yer araba dolu.
* İETT ve Karayolları arazilerinin satışını nasıl değerlendiriyorsunuz? Devletin portföyünde bu kadar arazi olması abes. Hem niçin bu araziler bina? Oralara bina dikerek yanlış yapılmış. Sonra "Paraya ihtiyaç var" diyorlar. Çıkış yolu bu değil. Onun yerine kayıtdışı ekonomiyi kayda alıp vergi toplayalım. Bu arazileri satarsın da yeşil alan bitince ne yapacağız? Ölçüsü yok. Arkasından Zincirlikuyu satışı, sonra trafiği gelecek.