Sadece 35 yaş üstü gebeliklerde değil, genç annelerde de Down Sendrom'lu bebek doğurma riski bulunuyor. Yapılacak tarama testleri hayati önem taşıyor.
DOĞANIN üzücü bir oyunu olarak nitelendirilebilecek Down Sendromu, hamilelik döneminde anne-baba adaylarını en çok endişelendiren konuların başında geliyor. 10-15 sene öncesine kadar bebek doğana kadar bu riskin gerçekleşip gerçekleşmediğini bilmek mümkün değildi. Ancak son yıllarda gerek ultrasonografinin gelişmesi gerekse hamilelik döneminde uygulanan testler ile risk önceden saptanabiliyor.
FARKLILIK GÖSTERİYOR Kadın Doğum Uzmanı Op.Dr. Tijen Erçal, daha çok 35 yaş üstü gebeliklerde görülen Down Sendromu'nun erken yaşlarda da görüldüğünü belirtiyor. "Eğer, anne ve babanın üreme hücreleri (sperm-tohum hücresi, ovumyumurta hücresi)bölünürken kromozom sayıları eşit bölünmezse, bebek bazı anomaliler ile dünyaya gelebiliyor" diyen Dr. Erçal, bu anomalilerin farklılık gösterdiğini vurguluyor. Anomaliler basit bir kulak yapısı bozukluğundan veya parmak fazlalığından kalp hastalıklarına, beyin gelişim anomalilerinden zeka geriliklerine kadar uzanan geniş bir yelpazeyi içeriyor.
600 BEBEKTEN BİRİNDE VAR Genellikle birden fazla anomali bir arada görülüyor. Down Sendromu'na ise sıklıkla rastlanıyor. Bu hastalıkta iki adet olması gereken 21 numaralı kromozomdan üç tane bulunuyor. Tüm kromozom anomalilerinde ultrasonografik olarak bazı normalin dışında bulgular gözlenebiliyor. Özellikle Down Sendromu'nda bu bulgular gözden kaçabilecek kadar küçük olabiliyor. Araştırmalar, 600 yenidoğandan birinin Down Sendromlu olarak dünyaya geldiğini gösteriyor. Kromozom anomalilerinin çoğu üreme hücrelerin bölünmeleri esnasında, yani bebeğin ilk hücrelerinin oluşumunda ortaya çıkıyor ve bebek büyürken her hücrede bu kromozomla anomali gözleniyor.
TESTLERİ İHMAL ETMEYİN Günümüzde kadınların iş hayatında aktif olarak bulunmaları ve kariyerlerini tamamlama arzuları gebelik yaşını 30'ların üzerine çekiyor. Yaş ilerledikçe kromozom anomalilerinin görülme sıklığı artıyor. Buna karşılık bilim adamları bebek ve ailenin yaşamını derinden etkileyen kromozom anomalilerini bebek anne karnındayken tesbit etmeyi hedefleyen çalışmalar yapıyor. Tanı koymada ise ultrasonografi etkili rol oynuyor. Genel kontroller dışında doktorun önerisi ile belirli gebelik haftalarında ayrıntılı bir ultrason taramasından geçmek gerekiyor. Başta Down Sendromu olmak üzere birçok kromozom anomolisi riski gebeliğin 11-14'üncü haftalarında yapılan 2'li test ile saptanabiliyor. Tarama testlerinin anne adayının kendisine ve karnında taşıdığı bebeğe özgü olmasına dikkat edilmesi gerekiyor.